facebook

Nowy, Lepszy Świat w 2030 roku

Mieszkańcy Chin, Indii, Korei, Emiratów Arabskich i innych szybko bogacących się krajów chcą jeść więcej i lepiej. Wielu z nich, spośród tych starszych wiekiem, dobrze jeszcze pamięta (a właściwie niedobrze) głodne lata XX w. Na przełomie ubiegłego i tego wieku  naukowcy z tych krajów policzyli, iż nie starczy im własnej ziemi (której czasem prawie wcale nie mieli, jak w bogatych  w ropę i gaz krajach Zatoki  Perskiej) do wyżywienia swoich obywateli. Rządy, czasem koncerny, wysyłają emisariuszy, którzy szukają  na planecie wolnej ziemi. W różnych krajach świata ok. 2009- 2010 r.  dochodzi do wielu transakcji wykupu lub wieczystej dzierżawy gruntów. Oto kilka przykładów: Koreańskie Daewoo - dzierżawi 1,3 mln ha gruntów na Madagaskarze (połowę dostępnych), pod kukurydzę i olej palmowy;  Chińczycy - 1 mln ha w Kongu, pod olej palmowy, 100 tys. ha w Zimbabwe, pod kukurydzę, 0,5 mln ha w Laosie, pod ryż i maniok; Egipt - 840 tys. ha w Ugandzie, pod kukurydzę; Kuwejt - Katar- 2,5 mln ha w Kambodży, pod ryż, kauczuk i olej palmowy;  saudyjskie konsorcjum Bin Laden Group -1,6 mln ha w Indonezji, pod ryż, kukurydzę, sorgo, soję i trzcinę cukrową.
 A to tylko wierzchołek góry lodowej odnotowany na początku 2009 roku.  Agresywny wyścig po żyzne grunty w biednych krajach określony został mianem „agrarnego neokolonializmu”. FAO – organizacja żywnościowa ONZ była bezradna, choć alarmowała, pod koniec pierwszej dekady XXI w., widząc zagrożenie dla światowej równowagi. Jej szef stwierdził wówczas, że „wszystko zmienia się tak szybko, iż nawet nie są w stanie zebrać danych”.
 W 2030 r. skorumpowane elity w biednych krajach mają się dobrze. Nie można tego powiedzieć o żyjącej w slumsach ludności tych krajów. Ci pierwsi pilnują kontraktów na ziemię „bogatych wujków”. Żywność i biopaliwa to towary strategiczne, coraz cenniejsze. W zamian za prawo do nich reżimy kupują bezpieczeństwo oparte na „strategicznych sojuszach” ze sponsorami broni i pomocy w razie buntów głodujących i pozbawionych ziemi mieszkańców.
 Skutki tego procesu są przygnębiające:  środowisko kulturowe i przestrzeń rolnicza  różnorodnych obszarów wiejskich została trwale zdewastowana, zróznicowanie upraw i krajobrazów zastąpiono monokulturami kukurydzy, soi, trzciny cukrowej czy palm olejowych. Zwiększyła się erozja i chemizacja, ponieważ monokultury były bardzo podatne na szkodniki. Pestycydy i herbicydy zatruły gleby i wody. Większość ludzi wyzuta z pracy na roli przez wprowadzony przemysł rolny wegetuje na wsi lub w podmiejskich slumsach. Wycięto miliony hektarów lasów deszczowych - Płuc Ziemi - i zamieniono na uprawy. Zginęły tysiące jeszcze nawet nieodkrytych gatunków roślin i zwierząt.  Ich bezcenne pule genowe, efekt milionów lat ewolucji, zniknęły pod piłami drwali i kołami ciągników.

 Ta wizja świata za 20 lat ma, niestety, mocne podstawy. Wszystkie dane dotyczące kupowanej ziemi oparte są na już zawartych lub właśnie negocjowanych transakcjach. Trzeba tu dodać, że nie tylko rządy i koncerny włączyły się do tego wyścigu o ziemię w zglobalizowanym świecie. W Patagonii  kupują ją miliarderzy jak Ted Turner, Matt Damon, Richard Gere. Bracia Benettonowie już w latach 90. wykupili tam 900 tys. ha zakładając gigantyczne latyfundium i stając się największymi producentami baranów w Argentynie. Także tam  miliarder i filantrop George Soros posiada grunty pod biopaliwa, a jego partner z Funduszu Inwestycyjnego Quantum - Jim Rogers  niezmiennie powtarza: Inwestujcie w gospodarstwa! W ziemię! To hasło w dobie kryzysu i zachwiania dotychczasowych rynków inwestycyjnych może znaleźć wielu zwolenników. Bank Morgan Stanley już wykupił 40 tys. ha, a rosyjski fundusz hedingowy 300 tys. ha ziemi na Ukrainie.
Szef FAO twierdzi: „ Ceny gruntów rolnych są obecnie tak niskie, że w perspektywie długoterminowej to dobry interes” oraz „ Biedne kraje, które są gorzej poinformowane o cenach zostaną nabrane i wyprzedadzą  bardzo szybko swoje dobra”.
 Zagrożenie nie dotyczy tylko gruntów rolnych, ale w równej lub większej jeszcze mierze  światowych lasów. W obecnym systemie gospodarki wolnorynkowej nic nie powstrzyma wycinki Lasów Amazonii i innych puszcz tropikalnych, które chronią  równowagę klimatyczną Ziemi. Krótkoterminowy rachunek łatwych zysków mówi dziś, że  1 ha lasu deszczowego zamieniony na plantację palmy olejowej przynosi 10 -15 razy więcej ( ok. 5 tys. dol. rocznie) niż pozyskane z niego drewno. Paradoks polega na tym, że olej palmowy wykorzystywany jest jako paliwo odnawialne w pojazdach. W nikłym stopniu rekompensuje to jednak zastępowanie lasów tropikalnych - najbogatszych ekosystemów na Ziemi – monokulturami rolnymi produkującymi biopaliwo. W 2008 r. wyrąb Lasów Amazonii przybrał rekordową skalę. Konwencję o ochronie  klimatu i bioróżnorodności, z jej  celem powstrzymania utraty gatunków roślin i zwierząt do 2010 r. możemy właściwie wyrzucić do kosza.
 Czasem pojawiają się zielone jaskółki, przez niedowiarków  zwane „ekoterrorystami”. Próbują one (od lat 80. ubiegłego wieku) przeciwdziałać niszczeniu lasów wykupując je na cele ochrony przyrody. Odnoszą nawet lokalne sukcesy jak choćby Word Land Trust, który  zebrał po 30 euro (działka 2000 m2 lasu !!!) od  tysięcy osób na wykup 150 tys. ha lasu w celu ochrony słoni w Indiach. Jednak te wszystkie działania to za mało wobec neokolonializmu agrarnego motywowanego z jednej strony politycznym bezpieczeństwem żywnościowym bogacących się krajów a z drugiej biznesem opartym na absurdalnym braku wyceny w rachunku ekonomicznym nieodnawialnych zasobów globu takich jak lasy tropikalne.
Radosław Gawlik, Zieloni 2004

Źródło: Przegląd Komunalny

 

Archiwum aktualności

2021 1 2 3 4

2020 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2019 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2018 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2017 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2016 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2015 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2014 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2013 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2012 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2011 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2010 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2009 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2008 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2007 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2006 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2005 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2004 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2003 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2002 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12