facebook

wiat zwierzt a obarstwo

Z kadym pczkiem zjedzonym w tusty czwartek szukamy usprawiedliwienia, by zje kolejnego. akomstwo to jeden z grzechw gwnych, warto jednak wiedzie, e pod wzgldem obarstwa w wiecie zwierzt wypadamy do blado. Poznajmy zatem zwierzta, ktre naprawd mog zje duo.



Waga cika

Jak odszuka najwikszego zwierzcego obartucha? Poniewa nieumiarkowanie w jedzeniu czsto skutkuje wzrostem masy ciaa, zacznijmy od zwaenia zwierzt i wyonienia najciszego. Tu bezapelacyjnie wygrywa wieloryb: petwal bekitny, ktry osiga ponad 190 ton, przy dugoci ciaa okoo 30 metrw. Nic dziwnego, e zwierz tej wielkoci musi duo je – w tym wypadku codziennie kilka ton zooplanktonu i drobnych ryb. Petwal moe si te poszczyci najciszym niemowlakiem wiata, ktry w chwili porodu way 2 tony, a na mleku matki ronie jak na przysowiowych drodach. Przez pierwszych siedem miesicy ycia przybiera na wadze 22 tony …czyli okoo 100 kg dziennie. A jednak wielorybowi daleko do rekordzistw, wszak codziennie zjada pokarm o wadze kilku % masy wasnego ciaa.

Przyjrzyjmy si zatem drapienikom – te znane s z tego, e po udanym polowaniu jednorazowo zjadaj due iloci misa. Wemy tygrysa: jednorazowo moe zje 20-30 kg misa, chocia kiedy jest bardzo wygodniay, zdarza mu si pochon a 50 kg. Rwnie apczywie posila si wilk, jednorazowo zjadajc do 10 kg misa przy wasnej masie ciaa 35-70 kg. Te liczby budz szacunek, jednak daleko im jeszcze do rekordu.

A moe zwierzta gromadzce zapasy na zim? Lato i jesie to dla wielu ssakw czas intensywnego erowania, by zgromadzi due zapasy tuszczu, ktry umoliwi komfortowe przetrwanie zimy. Naukowcy obliczyli, e w czasie letnio-jesiennego erowania niedwied brunatny codziennie z pokarmem pochania okoo 10 000 kalorii (czyli cztery razy wicej ni wynosi codzienne zapotrzebowanie czowieka). Inne zwierzta te nie prnuj: je i suse przed zim zwikszaj swoj mas ciaa dwukrotnie, nietoperze „tyj” tylko o jakie 50%. Mona gromadzi tuszcz, ale mona te zapasy. Tu swoistym rekordzist jest chomik europejski (wacy 400-700 gram) ktry na zim gromadzi okoo 20 kg nasion. To jednak przykad przezornoci, a nie wyjtkowego apetytu.

Wracajc jednak do obarstwa – prawdziwym rekordzist okazaa si gsienica my Anthera polyphemus zamieszkujca Ameryk Pnocn. Ot w cigu 55 dni swojego rozwoju, gsienica pochania pokarm o masie 85 000 razy wikszej ni masa jej wasnego ciaa. To si nazywa wilczy apetyt!

Sia apetytu

Mimo e znamy ju rekordzist, warto przyjrze si kilku rodzimym gatunkom, ktre apetyt maj niewiele mniejszy ni egzotyczna ma. Dobrym przykadem s ryjwki – niewielkie ssaki owadoerne, ktre codziennie zjadaj pokarm o masie rwnej lub wikszej masie ich ciaa! Co wicej, wystarczy zaledwie 10 godzin postu, by niewielki ssak pad z godu. W efekcie ycie ryjwek upywa na cigym poszukiwaniu pokarmu i konsumpcji, z krtkimi przerwami na sen. Obarstwo ryjwek nie wynika jednak z akomstwa, ale z chci przeycia. Te niewielkie ssaki maj bardzo du powierzchni ciaa w stosunku do niewielkiej masy. W efekcie atwo i szybko trac ciepo, a eby wyprodukowa jego dostateczn ilo, potrzebny jest szybki metabolizm, ktry z kolei wymaga duej iloci pokarmu.

Rwnie ciekawym przykadem obarstwa byby te kleszcz. W skrajnych wypadkach samica tego nielubianego pajczaka moe przebywa na ywicielu do 15 dni, wysysajc w tym czasie tyle krwi, e way ponad 200 razy wicej ni przed posikiem. Rwnie zachanna bywa pijawka, zwikszajc kilkukrotnie mas ciaa – nie ma si jednak czemu dziwi, najedzona moe poci nawet dwa lata.

Mwic o obarstwie nie sposb pomin jeszcze jednego bohatera, a jest nim szaracza wdrowna. Pojedynczy owad niczym si nie wyrnia, za to apetyt chmary liczcej rednio 10 miliardw osobnikw wprawia w osupienie. Owady te codziennie pochaniaj tysice ton upraw, a walka z nimi to przysowiowa walka z wiatrakami. Kroniki wspominaj, e w 1936 roku w Afryce obserwowano przelot chmary szaraczy, ktry trwa trzy dni. Miliardy owadw utworzyy wtedy „chmur” o szerokoci 15 kilometrw, grub na 15 metrw, a szacunkowy cakowity ciar owadw wynosi kilkadziesit tysicy ton!

Wszystkie te przykady budz podziw, jednak zanim poczujemy si zupenie rozgrzeszeni jedzc kolejnego pczka, warto pamita, e zwierzta nie s akome. Ich niekiedy ogromny apetyt wynika z chci przeycia i z okrelonych przystosowa ewolucyjnych. Z zasady jedz duo, bo eruj rzadko, bo maj due rozmiary lub wreszcie poniewa tempo ich metabolizmu jest bardzo szybkie. Zanim jednak popadniemy w depresj, warto przytoczy histori sprzed paru lat, kiedy to w Kalifornii niedwied wama si do pustego domu. Sprytny rabu za nic mia jednak warzywa, ktre znalaz w lodwce, od razu za to zabra si za kilogramowe pudeko ze sodyczami. Jak poinformowa szeryf, zwierz prbowao otworzy te butelk szampana, chocia bez sukcesu. Do dzi nie wiadomo, czy niedwied by po prostu akomy, czy te gustowa w ekskluzywnym jedzeniu…

rdo: Ekologia.pl Micha Kaczorowski, fot. Wikipedia

Wicej na temat ochrony biornorodnoci, racjonalnej gospodarki odpadami, nie marnowania wody i zwikszania efektywnoci energetycznej na stronie Kampanii na rzecz Rozwoju Zrwnowaonego 2011-2014, dofinansowanej przez Narodowy Fundusz Ochrony rodowiska i Gospodarki Wodnej.

 

Archiwum aktualnoci

2020 1 2

2019 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2018 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2017 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2016 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2015 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2014 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2013 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2012 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2011 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2010 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2009 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2008 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2007 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2006 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2005 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2004 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2003 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

2002 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12