Raport cz. 2 – Wyniki 32. Akcji Sprzątanie świata

Jak co roku poprosiliśmy koordynatorów Akcji o podzielenie się wynikami swoich działań. Z tysięcy historii, liczb, emocji i zmagań powstał obraz tegorocznej edycji, który pozwala zrozumieć skalę i znaczenie 32. Akcji Sprzątanie świata – Polska.
Aby zanurzyć się w szczegóły, poczuć atmosferę tegorocznej Akcji i poznać poruszające historie uczestników, już teraz zapraszam do artykułu Oli Zołotajkin: Akcje uczestników – siła edukacji, dostępnego na naszej stronie internetowej.

Uczestnicy

W tym roku na terenie Polski działało 2855 sztabów, jednoczących 405 526 uczestników — niemal tyle, ilu mieszkańców liczy Szczecin. To ogromna społeczność ludzi, którzy z własnej woli, po pracy, w trakcie lekcji, w weekendy i święta zdecydowali się posprzątać choćby kawałek świata. Każdy z nich dołożył swoją cegiełkę do wspólnego sukcesu — i każdemu należą się ogromne podziękowania. Wielkie Zielone Serce dla Was!

Najliczniejszą grupą — co jest już tradycją — były placówki oświatowe: aż 2412 sztabów. Ale to oczywiście nie wszystko. W Akcji wzięły również udział:

• grupy wolontariatu pracowniczego (126),
• urzędy (81),
• grupy lokalne i hobbystyczne (35),
• drużyny harcerskie (26).

Nie zabrakło także grup nurkowych, aresztów śledczych i zakładów karnych, grup seniorów, kół gospodyń wiejskich, OSP — oraz osób indywidualnych.

Jednym zdaniem: jak co roku stworzyliśmy grono, które łączy pokolenia, profesje, języki i style życia, działając ramię w ramię dla wspólnego celu.

Gdzie sprzątaliśmy?

Gdy spojrzymy na mapę zgłoszonych sztabów, zobaczymy, że Akcja objęła dosłownie cały kraj — od wschodu po zachód, od Bałtyku aż po Tatry.

Jak co roku przygotowaliśmy ranking najaktywniejszych województw — i tym razem przyniósł on sporo niespodzianek!

• Notowanie rozpoczynamy od województwa wielkopolskiego, które po zeszłorocznym spadku wróciło na sam szczyt naszej listy.
• Absolutnym rekordzistą jest województwo lubuskie, które awansowało aż o 8 pozycji względem poprzedniej edycji. To się nazywa mobilizacja!
• Warto też odnotować awans województwa kujawsko-pomorskiego na 5. miejsce. Czy to efekt finału Akcji w Toruniu? 😉

Kiedy sprzątaliśmy?

Najczęściej wybieranym terminem był oczywiście trzeci weekend września — tradycyjna data finału Akcji. W sprawozdaniach pojawiała się ona zdecydowanie najczęściej, co wcale nas nie dziwi: to moment, kiedy cała Polska rusza w teren, by wspólnie zadbać o swoje otoczenie.

Ale Akcja trwała znacznie dłużej. Wielu koordynatorów organizowało sprzątania również:

• z okazji Dnia Ziemi 
• bezpośrednio przed i po finale 
• w czasie wakacji

Dlatego już dziś zapowiadamy: 33. Akcja Sprzątanie świata – Polska odbędzie się 18–20 września. Wpisujemy tę datę w kalendarze!

Jak wyglądały działania uczestników?

Akcja Sprzątanie świata – Polska to nie tylko zbieranie śmieci. To przede wszystkim edukacja — rozmowy, lekcje terenowe, warsztaty, projekty i działania, które uczą, inspirują i zmieniają postawy.

Co potwierdzają liczby:

• 87% grup połączyło sprzątanie z działaniami edukacyjnymi.
• 80% z nich korzystało z materiałów edukacyjnych Fundacji Nasza Ziemia, przygotowanych przez dr Lenę Tkaczyk oraz zespół FNZ.

To właśnie dzięki temu Akcja jest największą praktyczną lekcją ekologii w Polsce.

Czas na śmieci…

Chciałoby się powiedzieć: „czas na śmieci, by zniknęły ze środowiska”. I choć ten cel nie został jeszcze w pełni zrealizowany, to tegoroczne wyniki są na pewno dużym krokiem w dobrą stronę. 

W trakcie 32. Akcji Sprzątanie świata – Polska zebrano ponad 305 ton odpadów!
To masa porównywalna z ponad 200 samochodami osobowymi — i co najważniejsze, te odpady nie zalegają już w: lasach, parkach, na polanach, nad jeziorami, przy chodnikach, na szkolnych boiskach, ani w żadnym z miejsc, które powinny pozostać czyste i bezpieczne.

Co jeszcze mówią dane?

Uczestnicy zebrali najwięcej odpadów frakcji czarnej — aż 224 777 kg. To właśnie ta frakcja obejmuje śmieci najbardziej problematyczne: odpady zmieszane, często zabrudzone, trudne do segregacji i najczęściej porzucane w środowisku.

Na drugim miejscu pod względem masy znalazły się odpady szklane, czyli butelki po napojach, słoiki i inne szklane opakowania. Łącznie zebrano 39 613 kilogramów szkła.

Na podium znalazła się także frakcja żółta, choć zwykle jest lżejsza. To właśnie tutaj kryją się butelki plastikowe, folie, jednorazowe opakowania i inne tworzywa sztuczne. W sumie zebrano 25 802 kilogramy plastiku.

W ramach lokalnych działań uczestnicy często organizowali również zbiórki makulatury — zwłaszcza w szkołach. To jedna z najbardziej angażujących aktywności edukacyjnych i bardzo popularna wśród uczniów. Dzięki takim akcjom udało się zebrać 14 869 kilogramów makulatury. Brawo Wy!

W czasie Akcji uczestnicy natrafili również na 1189 dzikich wysypisk — z czego:

• 83% zostało posprzątanych przez wolontariuszy,
• 17% zgłoszono służbom, gdy wymagane było wsparcie specjalistyczne.

Najbardziej absurdalne śmieci — nasze TOP 10

Co roku uczestnicy Akcji dokonują odkryć, które zaskakują nawet najbardziej doświadczonych koordynatorów. Tegoroczne zestawienie prezentuje się następująco:

1. Sztuczna szczęka
2. Wózek dziecięcy
3. i… wózek inwalidzki
4. Surowe kurczaki w foliowym worku
5. Blokada parkingowa
6. Komplet łazienkowy – muszla klozetowa i bidet
7. Frytkownica beztłuszczowa
8. Telefony i części telefonów rozrzucone w terenie
9. Klawiatura komputerowa w pniu drzewa
10. Skarpetka w dziupli

Wyłonienie naszej tegorocznej „dziesiątki dziwów” nie było zadaniem prostym — uczestnicy zgłaszali setki przedmiotów, których nikt nie spodziewałby się spotkać w naturze. Obok opon i starych mebli znajdowaliśmy pojedyncze buty, ubrania, części samochodowe, pampersy, sprzęt elektroniczny, gruz budowlany czy zabawki i akcesoria dziecięce.

Ja natomiast dodam jeszcze swoje własne znalezisko — kogut Ubera, którego znalazłem porzuconego w krzakach podczas wydarzenia WARTA warta posprzątania w Poznaniu.

Pety i kapsle

Od trzech lat prosimy uczestników o raportowanie liczby zebranych petów i kapsli. Te dane tworzą niezwykle ważny obraz, bo pokazują skalę małych, a często najbardziej uciążliwych odpadów.

W tym roku zebrano: 226 043 niedopałki papierosowe i 74 607 kapsli.
A w ciągu trzech lat Akcji daje nam to wynik: 

• 1 388 753 petów — Zapełnilibyśmy nimi 2 000 butelek 0,5 litra!
• 382 901 kapsli — z których można by ułożyć mozaikę o powierzchni blisko dwóch boisk do siatkówki.

Dziękujemy

Dziękujemy wszystkim, którzy wzięli udział w 32. Akcji Sprzątanie świata – Polska.
Wasze ręce, Wasz czas, Wasza energia i Wasza wrażliwość sprawiły, że Polska stała się czystsza — nie tylko na mapie, ale i w świadomości.

Dziękujemy sztabom, koordynatorom, nauczycielom, dzieciom, rodzicom, firmom, harcerzom, instytucjom, grupom lokalnym, wolontariuszom — i wszystkim, którzy wierzą, że troska o środowisko jest wspólnym obowiązkiem. Wielkie Zielone Serce dla Was! 💚

Partnerzy 32. Akcji Sprzątanie świata – Polska

Z całego serca dziękujemy również Partnerom 32. Akcji Sprzątanie świata, którzy na co dzień dbają o miejsca piękne z natury i wspierają działania Fundacji Nasza Ziemia.

Patronat honorowy

Partner logistyczny

Partnerzy medialni

Partnerzy instytucjonalni

Partnerzy

Przeczytaj inne artykuły z cyklu „Raport z 32. Akcji Sprzątanie świata – Polska”:

• Wyniki 32. Akcji Sprzątanie świata – Polska 
• Akcje uczestników – siła edukacji
• Akcje specjalne 32. Akcji sprzątanie świata – Polska 
• 32. Akcja Sprzątanie świata – Polska, czyli o kulturze w naturze